Articles by IT Head

अणुभट्टीसाठी लागणारे इंधन हे युरेनियम आणि थोरियम या मूलद्रव्यांच्या खनिजापासून तयार केले जाते. अणुऊर्जेच्या निर्मितीसाठी त्यांची आवश्यकता भासते. या दोहोंपैकी युरेनियमच्या ऑक्साइडच्या रूपातल्या खनिजाचे नाव युरेनिनाईट आहे. किंवा त्याला पिचब्लेंड असेही म्हणतात. गेल्या ६० वर्षांपासून […]

काही मूलद्रव्यांना आपण किरणोत्सारी म्हणतो, कारण त्यांच्या अणूंमधून ज्या किरणांना विज्ञानात गॅमा किरण म्हणतात ते किरण; आणि ज्या कणांना अल्फाकण आणि बीटाकण म्हणतात ते कण, सतत बाहेर पडत असतात. म्हणजेच उत्सर्जित होत असतात. सामान्यतः युरेनियम, […]

सूरत येथील एका पारशी परिवारात दाराशॉ यांचा जन्म १८८३ मधे झाला. त्यांचे वडील रेल्वेमधे स्टेशनमास्तर होते. त्यामुळे वडिलांच्या बदल्या होत असत. म्हणून लहान दाराशॉला शिक्षणासाठी सूरतला आजोळी ठेवले होते. ते बारा वर्षांचे असताना वाडिया कुटुंब […]

महाराष्ट्रातल्या प्रमुख पर्यटनस्थळांमधे अजिंठा आणि वेरूळ या दोन ठिकाणांचा समावेश करावाच लागेल. त्यातही वेरूळला बारा ज्योतिर्लिंगांपैकी घृष्णेश्वराचे मंदिर असल्यामुळे विशेष महत्त्व प्राप्त झाले आहे. हे लालसर पाषाणात बांधलेले मंदिर पहाताच, कोणाच्याही मनात पटदिशी एक विचार […]

महाराष्ट्राचे सुमारे ऐंशी टक्के क्षेत्रफळ काळ्या कातळाने व्यापलेले आहे. इंग्रजीत या खडकाला बेसाल्ट म्हणतात. महाराष्ट्राच्या बाहेरही हा खडक मध्य प्रदेश, गुजरात, कर्नाटक आणि तेलंगण या राज्यांमधेही खूप मोठ्या क्षेत्रावर आढळतो. राजस्थान आणि छत्तिसगड या दोन […]

प्रचंड मोठी हाडे खडकांमधून बाहेर पडतात हे सुमारे दोन ते अडीच हजार वर्षांपूर्वीसुद्धा आपल्या पूर्वजांना माहिती होते. पण ते डायनोसॉरांचे जीवाश्म आहेत याची मात्र त्यांना सुतराम कल्पना नव्हती. चीनमधे लोक त्या हाडांना ड्रॅगनची हाडे समजत, […]

अणुऊर्जेला प्राधान्य देण्यासाठी १९४८ साली भारत सरकारने ‘अणुऊर्जा आयोगा’ची स्थापना केली. अणुऊर्जेसाठी लागणाऱ्या उपयुक्त खनिजांचे अन्वेषण आणि विकास करणे हा त्यामागील एक प्रमुख उद्देश होता. त्यासाठी २९ जुलै १९४९ रोजी भारतीय भूवैज्ञानिक सर्वेक्षण (जिऑलॉजिकल सर्वे […]

जिवाणू, विषाणू आणि अन्य बरेच सजीव आकाराने इतके लहान असतात, की सूक्ष्मदर्शकयंत्राशिवाय आपण ते पाहूच शकत नाही. अशा सजीवांना आपण सूक्ष्मजीव (मायक्रोब्ज्) म्हणतो. सूक्ष्मजीव जसे आज सर्वत्र पसरले आहेत, तसेच ते कोट्यवधी वर्षांपूर्वीही अस्तित्वात होते. […]

पृथ्वीवरील नानाविध भूप्रदेशांपैकी एक वैशिष्ट्यपूर्ण भूप्रदेश म्हणजे टंड्रा प्रदेश होय. तो उत्तर अमेरिकेच्या, युरोपच्या आणि आशियाच्या उत्तरेकडच्या पट्ट्यात, पूर्वपश्चिम पसरलेला असून, जवळपास सपाट, वृक्षहीन, विस्तीर्ण प्रदेश आहे. उत्तर गोलार्धात वृक्षवाढीची उत्तरेकडची सीमा संपते तिथून ते […]